The Digital Decretals · Glossa Ordinaria

Id est, inde genitus.

Quod se esset virtutem saepe mentitur, 41. dist., saepe. Prodigus est quod dat danda et non danda. Avarus qui tenet tenenda et non tenenda. Largus medium tenet inter utrumque. Unde versus: prodigus est animi vitio retinenda profundens. // Qui retinet cupide et aes deposcit avarus // largus qui sumptum facit ex ratione libenter. Sed non videtur quod huic sit subveniendum, quia culpa sua et vitio incidit in egestatem, ff. quod metus cau., si mulier; 86. dist., non satis. Et dignum est ut male meriti egestatem laborent, ff. deposi., bona fides. Taliter enim non fuerat subveniendum huic ratione praemissa, et cum alterius laesione, sed eleemosynam dare possumus, ne pereat, 86. dist., pasce fame morientem, etc.

Id est, negligentia. Et ideo ei non est subveniendum, quia vigilantibus et non negligentibus iura subveniunt, infra, de rerum perm., cum universorum; et infra, de dona., inter dilectos; ff. ad Velleia., et primo § verba. Quia stultis non consuevit subveniri, sed errantibus, ff. de iuris et fact. ignor., regula § si quis ius; et C. si min. se maior. dix., si is. Et utilius esurienti panis tollitur, quam si securus de cibo iustitiam negligat, 5. q. 5, non omnis; et 23. q. 4, nimium sunt. Et ideo talis consuetudo merito reprobatur.

Quod de iure fieri non debet, ff. de fund. dot., fundus; et ff. de fund. dot., lex Iulia. Nec etiam propter delictum mariti bona mulieris sunt distrahenda, C. ne uxo. pro marit., frustra; C. ne uxo. pro marit., ob maritorum; et C. ne uxo. pro marit., cum te possessiones; C. ad leg. Iul. de vi pub. vel priv., ob debitum; et infra, de pignor., ex litteris. In casu tamen quandoque distrahuntur bona mulieris pro viro, ut in causa primipilarii bona mulieris pro marito obnoxia sunt fisco, si omnia bona mariti exhausta sunt, C. in quib. caus. pign., satis. Nec valet alienatio fundi dotalis, etiam si mulier consentiat, C. ad Velleia., authen. sive a me; et in Auth. ut immob. ante nupt. don. § si proprie, coll. 5. Sed si iuraverit non contravenire, tenet venditio, infra, de iureiur., cum contingat; si sine vi et dolo praestitum sit iuramentum sponte. Constante etiam matrimonio in tali casu, cum incipit vergere ad inopiam mulier potest repetere dotem, C. de iure dot., in rebus; et C. de iure dot., ubi.

Et etiam dotem suam propter adulterium perdere debet, C. de iure dot., si dotem; et C. de adulter., libertatem; et infra, de do. inter virum et uxorem, plerumque, ubi de hoc.

Iuri contrarias, ut dictum est. Per primam consuetudinem invitabantur viri ad dissipandum bona sua, per alteram mulieres proniores erant ad committendum adulterium, arg. ff. de pac. dotal., convenire. Talis compensatio non est admittenda.