The Digital Decretals · Glossa Ordinaria

Sic supra, de spons., veniens 2; et infra, de cond. appos., de illis; et infra, de cond. appos., per tuas.

Nota circa huiusmodi praesumptiones, quod praesumptio alia est iuris et canonis sive legis, alia hominis, alia naturae, alia facti. Praesumptio iuris et canonis, sive legis, sive iuris, sive de iure, quod idem est, non recepit probationem in contrarium, ut lex praesumitur, mulierem stipulatam dotem sibi reddi, quae non est stipulata. Et si quis vellet probare contrarium, non auditur, C. de rei uxor. act., rem § rei uxoriae. Idem est in arrogatoris, si emancipatur, ff. de adopt., si arrogator; et de tali loquitur hic. Et ita praesumptum dicitur istud matrimonium. Similis praesumptio est 11. q. 1, si qui clericorum; et infra, qui matrim. acc. poss., insuper; simile supra, de spons., ad id quod; et 54. dist., fraternitatem; et infra, de Iudae. et Sarrac., nulli, quod loquitur in eodem casu cum capitulo 54. dist., fraternitatem. Praesumptio hominis est cum praesumitur contra aliquem hominem propter malam famam. Contra hanc praesumptionem bene admittitur probatio in contrarium, supra, de spons., cum in tua; et 2. q. 5, presbyter si a plebe; et 2. q. 5, si mala fama; infra, de purg. can., cum P; et ff. quod metus cau., non est. Praesumptio naturae est ut cum exheredo filium meum, praesumitur contra me quod iniuste exheredaverim eum, et hoc propter naturam, et ideo heredes mei probare tenentur quod iuste exheredaverim eum, C. de inoffic. testam., omnimodo, vers. si tamen. Praesumptio facti alia praecedentis circa futura, ut si semel calumniatus es contra me, et iterum velis me accusare, praesumitur modo te velle iterum calumniari, ff. de accusation., si cui § hisdem; 3. q. 10, placuit; et 3. q. 10, si accusatorum; et supra, de praesump., mandata; et supra, de praesump., scribam. Praesumptio facti subsequentis circa praeterita est, ut si aliqui fuerint accusati de crimine adulterii, quod depellebant praetextu proximitatis, si postea in matrimonium se coniunxerint, manifesta praesumitur facinus, in quo accusati fuerunt, C. de adulter., si hi qui adulterii; ff. de Maced., item si filius § interdum, alias incipit ff. de Maced., sed Iulianus § interdum, circa fi.; et in Auth. ut nulli iudic. lic. hab. § si quis vero, coll. 9. Et est alia praesumptio iuris tantum, ut si vir diu cohabitavit uxori, praesumitur ab eo cognita, 32. q. 1, dixit Dominus; et 27. q. 1, nec aliqua. Et contra hanc praesumptionem probatio admittitur, supra, de probat., proposuisti; et ff. de probation., si chirographum. Sed hic non fuit substantia et forma coniugalis contractus, de qua dicitur supra, de spons., tua nos; unde non est matrimonium. Satis dicitur hic fuisse substantia et forma, quia consensus et forma fuit hic, licet per verba de futuro, quae per carnalem copulam subsequentem fiunt de praesenti praesumptive, sed per carnalem copulam subsequentem praesumitur consensus, per verba praecedentia designatur forma, licet illa ab initio fuerint de futuro. Ber.