The Digital Decretals · Glossa Ordinaria

Familiaritas repellit iudicem sicut et testem, infra, de restit. spol., in litteris. Nam familiaritatis veritatem impedire solet, 3. q. 5, accusatores. Immo tota familia recusatur propter dominum, C. si quacum. praed. pot., si quis. Sed modica familiaritas non nocet, ff. de ver. sig., late § amicos. Et est simile infra, de appell., ex insinuatione; et infra, ut lite non cont., accedens 2; et supra, de rescript., ad haec; et ff. de procur., aut affinitate. Hic tamen advertas quod minor causa repellit iudicem quam testem, quia quaelibet consanguinitas repellit iudicem, infra, de appell., postremo. Sed non testem, quia frater testatur pro fratre, infra, de praesump., litteras. Propterea non invenitur prohibitum, quia edictum de testibus prohibitorium est, ff. de testi., testimoniorum. Et hoc ideo quia facilius inveniuntur plures iudices, quam unus testis.

Quia mandabatur, quod si non omnes, tu frater episcope cum altero ipsorum in causa procedas, tunc enim alii non possunt procedere sine ipso vel suo subdelegato, infra, de offi. deleg., quoniam Apostolica § 1.

Et ita timeri potest ne trahatur in partem episcopi et sic in partem R., arg. infra, de eo qui mitt. in poss. caus., cum sicut; et infra, ut lite non cont., accedens 2.

Sic patet quod exceptio dilatoria potest proponi post litem contestatam, si de novo incipiat competere, sic ff. de recepti., non distinguemus § cum quidam; et ff. de interrog. act., aetate § ex causa; et infra, de in integ. restit., beneficio.

Haec causa movit istum R. ut causam faceret aliis committi ne pars adversa propter huiusmodi suspicionem recusaret illos iudices, et impetraret causam aliis committi coram quibus oportuisset ipsum R. postmodum litigare, et ita est arg. quod quis debet providere ea quae possunt facere contra ipsum sicut pro ipso, arg. 11. q. 1, de persona, vers. ne obiiciatur, etc.; ff. locat. et conduct., si quis domum § 1; et infra, de procurat., alia.

Scilicet, pars adversa. Nam ipse R. cogitur litigare coram eis, cum in eos semel consenserit et ipsos impetraverit, infra, de offi. deleg., super quaestionum; et 3. q. 3, offeratur; et 4. q. 3, si testes § venturis. Videtur tamen quod ipse R. eos possit recusare propter novam causam, sicut eius adversarius. Absurdum enim esset iudicium in unam partem declinare, et non in alteram, ff. de recepti., si cum dies § si arbiter, in fi.; arg. ff. de auct. tut., quod dicimus, in fi.; et C. de his qui ad eccl. confug., praesenti § sicubi; et 3. q. 5, constituimus.

Id est, si consenserit litigare coram illo postquam scivit illum effectum fuisse familiarem, supra, de offi. deleg., gratum; et infra, de testib., cum venisset; supra, de elect., cum inter canonicos; et ff. de iuris., est receptum. Etsi non consenserit, dummodo consentire velit, non valent istae litterae, ut supra, de elect., cum inter canonicos. Ber.

Hoc iustum est ut revertatur ad eum quem iniuste dimisit, infra, de appell., cum in ecclesia. Et in expensis adversario condemnabitur insuper, infra, de appell., ut debitus; et supra, de rescript., caeterum.