The Digital Decretals · Glossa Ordinaria

Bernard of Parma's gloss on the Decretals of Gregory IX (Liber extra) · Books 1–5 complete · text by Edward A. Reno III, Adelphi University

Book V › tit. 5.31 De excessibus praelatorum et subditorum

X 5.31.11 Inter dilectos

tit. De excessibus praelatorum et subditorum · 14 glosses
Idem Archiepiscopo et maioris monasterii et sancti Iuliani Abbatibus Turonensibus.Incipit Inter dilectos filios · alleged in the gloss as de excess. praelat., inter dilectos 14× per the register · find the allegations →
Aleatorum
Quod hodie prohibetur, supra, de vit. et honest. cler., clerici officia. Tamen videtur quod propter hoc non debet privari iure suo si vellet se corrigere, 35. dist., episcopus. Idem videtur de usura, 47. dist., episcopus. Sed aliud est in obtento aliud in obtinendo. Propter usuram indistincte repellitur ab obtinendo, 47. dist., de Petro, et hic. Sed in obtento beneficio potest episcopus facere gratiam si se libenter corrigat. De iure tamen potest deponi, 14. q. 4, si quis oblitus; et 14. q. 4, quoniam multi. Ber.
Undecim denarios pro duodedecim
Haec usura centesimam excedit, quoniam illa in anno sorti adaequatur, C. de usuri., eos; ff. de condi. indeb., si non sortem. Haec usura una die posset excedere sortem.
Voluptuosos
Convivii tamen causa ludere licet, ff. de aleat., quod in convivio.
Devenitur
Est ergo ludus noxius cum affectu in culpa, ff. ad leg. Aquil., nam ludus.
Excusandas
Haec verba posita sunt 16. q. 1, praedicator; et supra, de consuet., quanto.
Auctoritas usurpatur
Qui peccatum suum defendit auctoritate seu consuetudine magis peccat et ideo magis puniri debet, 33. q. 4, nemo; et hic; de poen. dist. 6, qui vult, in fi. Ber.
Dignitatis
Arg. quod succentoria est dignitas.
Sanctiones
C. de dignitat., neque famosis, lib. 12; C. de infam., infames, lib. 10; supra, de iureiur., querelam.
Depositionibus
Ut supra, de elect., cum dilectus. Nota ergo quod iudex de eo quod fit coram eo, potest in testem duci.
Vel procuraverit
Simile supra, de restit. spol., cum ad sedem. Licet enim iste obtinuerit litteras et usus fuerit eis, non tamen praesumitur quod eas falsaverit, sicut nec ibi praesumitur vi deiecisse, licet ipse possideret et adversarii probassent se expulsos. Dolus enim non ex praesumptionibus sed ex perspicuis indiciis probari debet, C. de dolo mal., dolum. Unde qui dolum allegat dolum probare tenetur, ff. de probation., quotiens operae § qui dolo. Sed contra arg. habes supra, de crim. falsi, ad falsariorum, ubi dicitur quod postquam litteris falsis usus fuerit, non poterit praetendere excusationem, et hic usus est falsis litteris nec tamen in hoc punitur. Solutio: illud speciale est in litteris domini Papae, quae prius diligenter examinandae sunt, nec poena illa ad litteras aliorum praelatorum extenditur, immo et aliud speciale est in illis, quod non in aliis quia ibi traditur curiae saeculari statim, sed alii non traduntur.
Postmodum
Unde non valuit prima non cassata. Sic supra, de concess. praeben., post electionem, in fi. Sed quid si prima nulla fuisset ipso iure, puta quia persona fuit indigna et scienter electa, numquid valuisset secunda? Videtur quod sic, supra, de elect., bonae 1; et supra, de appell., constitutis 1; et supra, de iure patron., illud; et supra, de iure patron., cum laici. Sed contrarium est verum quod non valet secunda, quia ipso iure privatus fuit eligendi potestate illa vice. Unde secunda non valet, supra, de elect., cum in cunctis; et supra, de elect., cum Wintoniensis; et supra, de elect., scriptum, in fi.; supra, de supp. neg. prael., licet; et supra, de supp. neg. prael., dilecto. Sed capitula illa supra, de supp. neg. prael., licet; et supra, de iure patron., cum laici, contradicere videntur, quia ibi ab eadem persona facta fuit prima concessio et secunda, et tamen tenuit secunda. Sed illa concessio prima facta fuit de re non vacante, quare nulla. Praeterea laicis variare licet, sed non clericis. Sed hic non fuit privatus ipso iure, quia non fuit notorium primam non tenuisse. Et ideo privatur per sententiam, quia forte ignoravit ipsum talem fuisse, et non licuit ei variare. Ber.
Irritam
Ergo fuit haec secunda electio irrita ipso iure, ut videtur per hanc litteram. Quod est verum, quia prima non cassata secunda non potuit nec debuit attentari, etiam si prima ipso iure nulla fuisset, ut dictum est in proxima notula, quia functus erat officio suo eligendo illum P. et sic succentoria non vacabat. Unde iste B. electus fuit ad dignitatem non vacantem, quare nulla fuit electio. Arg. contra ff. de ver. oblig., si dari stipuler, ibi: pendente prima stipulatione quae elidi poterat, tenet secunda stipulatio. Sed valde sunt ista dissimilia. Item signatur contrarium huic verbo, irritam, supra, de elect., consideravimus; et supra, de elect., auditis, et ibi utraque cassatur. Hic vero diversus est casus, ibi factae fuerunt electiones a diversis partibus, hic ab una et eadem persona quae variare non potuit, ut dictum est.
Puniatur in quo
Hac vice
Tantum supra, de elect., cum in cunctis; et supra, de elect., cum Wintoniensis. Unde si istorum electio quibus scribitur non haberet effectum, statim posset iste eligere. Ber.

Open in the search app — full-text search, highlighting, and the complete browse tree. Underlined phrases are standardized allegations; each links to the capitulum it cites.